وقت زوال و ظهر ، جایگاه ویژه براى اجابت دعا و تضرّع و زارى است :

لا إِلهَ إِلا اللّهُ وَاللّهُ أَکْبِرُ  وَسُبْحانَ اللّهِ وَ الْحَمْدُ للّهِ الَّذى لَمْ یَتَّخِذ ْ وَلَداً وَ لَمْ یَکُنْ لَهُ شَریکٌ فِىالْمُلْکِ وَ لَمْ یَکُنْ لَهُ وَلِىُّ مِنَ الذُّلِّ  وَ کَبِّرْهُ تَکْبیراً.

- معبودى جز خداوند نیست ، خداوند بزرگتر است و پاک و منزّه است خداوند و حمد و سپاس خدایى را که کسى را به فرزندى نگرفته و هیچ شریکى در سلطنت و فرمانروایى ندارد و هیچ سرپرست و یارى گرى از روى ذلّت و ناتوانى براى او وجود ندارد و او را با بزرگ دانستن ویژه بزرگتر بدان.

وى مى گوید : عرض کردم : فدایت گردم ، آیا بر گفتن این سخن در هنگام زوال محافظت نمایم ؟ فرمود : بله ، بر آن محافظت کن ، چنانکه از چشمانت محافظت مى کنى ، همواره ملائکه با همین تسبیح ، خداوند متعال را در آن فضا تسبیح مى گویند تا اینکه آفتاب غروب مى کند.

۳- همچنین در روایتى آورده ، آمده است : امام باقر (ع) فرمود که رسول خدا (ص) فرمودند : هنگامى که آفتاب به نقطه زوال رسید و ظهر شد ، درهاى آسمان و درهاى بهشت ها گشوده مى گردد و دعا مستجاب مى شود پس خوشا به حال کسى که عمل شایسته اى از او در این هنگام بالا برده شود !

۴- به نقل دیگر در ادامه روایت فوق از امام باقر (ع) آمده است پس ‍ خوشحال به حال کسى که در این هنگام عمل شایسته اى براى او به بالا برده شود.

۵- در فصل چهل ویکم همین کتاب که پیرامون دعاهاى ساعات مى باشد نیز برخى از روایات پیرامون علّت گشوده شدن درهاى آسمان براى دعا در هنگام زوال را ذکر خواهیم کرد. (این فصل از کتاب در جلد دوم بوده که متاسفانه مفقود شده است.)

۶- باز در حدیثى آمده که امام باقر (ع) فرمود : هنگامى که آفتاب به نقطه زوال مى رسد ، درهاى آسمان گشوده مى گردد و بادهاى رحمت الهى به وزش در مى آید و حاجت هاى بزرگ در آن هنگام برآورده مى شود.

۷- در روایت دیگر به نقل از امام صادق (ع) آمده که : اگر حاجتى به درگاه خداوند داشتى ، در هنگام زوال آفتاب آن را بخواه .

۸- و بالاخره روایت شده که امام باقر (ع) فرمود : پدر بزرگوارم پیوسته مى فرمود : اگر حاجتى به درگاه الهى داشتى ، در همین ساعت و لحظه ، یعنى هنگام زوال آفتاب بخواه .

ذکر دعاهایى که جهت استجابت دعا پیش از آن خوانده مى شود

حال که این وقت ، وقتِ ویژه اجابت دعا و رسیدن به امید و دَرِ گشوده رحمت الهى است که خداوند – جلّ جلاله – به سوى آن رهنمون شده است. ما نیز افزون بر ذکر صفاتى که سزاوار است دعا کننده متّصف به آن باشد که گذشت. (به فصل ششم و هشتم مراجعه شود) در اینجا نیز دعاهایى چند که شایسته است کسى که مى خواهد دعایش ردّ نشود ، انجام دهد، ذکر مى نماییم :

۲- در روایت دیگر آمده که امام صادق (ع) فرمود : هرکس دوست داشته باشد که دعایش ردّ نشود ، پیش از دعا بگوید :

ما شآءَ اللّهُ  تَوَجُّهاً إِلَى اللّهِ ، ما شآءَ اللّهُ تَعَبُّداً للّهِِ ، ماشآءَ اللّهُ تَلَطُّفاًللّهِِ ، ما شآءَ اللّهُ تَذَلُّلاً للّهِِ ، ماشآءَ اللّهُ اسْتِنْصاراً بِاللّهِ ، ما شآءَ اللّهُ اسْتِکانَةً للّهِِ ، ما شآءَ اللّهُ تَضَرُّعاً إِلَى اللّهِ ، ما شآءُ اللّهُ اسْتِغاثَةً بِاللّهِِ ، ماشآءَ اللّهُ اسْتِعانَةً بِاللّهِ ، ماشآءَ اللّهُ لاحَوْلَ وَلا قُوَّةَ إِلاّ بِاللّهِ الْعَلِىّ الْعَظیمِ.

- ماشآءَ اللّه (یعنى هر چه خدا خواست همان مى شود) از روى توجّه به سوى خدا ، ما شاء اللّه از روى پرستش خداوند ، ماشآءاللّه از روى اظهار فروتنى به درگاه الهى ، ماشاءاللّه از روى اظهار ذلّت و افتادگى به درگاه الهى ، ماشآءاللّه از روى یارى جویى از خداوند ، ماشاللّه از روى خضوع و استکانت براى خداوند ، ماشآءاللّه از روى تضرّع و زارى به درگاه الهى ، ماشاءاللّه از روى کمک طلبى و پناهنده شدن به خداوند ، ماشاءاللّه از روى یاورى جستن از خداوند ، هر چه خدا بخواهد همان مى شود ، هیچ دگرگونى و نیرویى وجود ندارد مگر به [وسیله] خداوند بلند مرتبه بزرگ.

۳- از جمله دعاها و تضرّع هایى که هنگام ظهر گفته مى شود ، دعایى است که جدّم ابى جعفر طوسى در مصباح کبیر (مصباح المجتهد ، ص ۳۱) ذکر فرموده که از دعاهاى سرّ است :

أَللَّهُمَّ ، رَبَّنا ، لَکَ الْحَمْدُ جُمْلَتُهُ وَ تَفْسیرُهُ ، کَما اسْتَحْمَدْتَ بِهِ إِلى أَهْلِهِ الَّذینَ خَلَقْتَهُمْ لَهُ وَ اَ لْهَمْتَهُمْ ذلِکَ الْحَمْدَ کُلَّهُ.

أَللّهُمَّ ، رَبَّنا ، لَکَ الْحَمْدُ کَما جَعَلْتَ الْحَمْدَ رِضاکَ عَمَّنْ بِالْحَمدِ رَضیتَ عَنْهُ ، لِیَشْکُرَ ما بِهِ مِنْ نِعْمَتِکَ.

أَللّهُمَّ ، رَبّنا ، لَکَ الْحَمْدُ کَما رَضیتَ بِهِ   لِنَفْسِکَ وَ قَضَیْتَ بِهِ عَلى عِبادِکَ ، حَمْداً مَرْغُوباً فیه عِنْد [أَهْلِ] الْخَوْفِ مِنْکَ بِمَهابَتِکَ وَ مَرْهُوباً عَنَّ (مَرْهُوباً عِنْدَ أَهْلِ الْعِزَّةِ  بِکَ…) أَهْلِ الْعِزَّةِ  بِکَ لِسَطَواتِکَ وَ مَشْکوُراً عِنْدَ أَهْلِ الاِنعامِ مِنْکَ  ِلاِنعامِکَ

سَبْحانَکَ رَبَّنا ، مُتَکَبِّراً فى مَنْزِلَةٍ ، تَدَهْدَهَتْ أَبْصارُ النّاظِرینَ وَ  تَحَیَّرَتْ عُقُولُهُمْ عَنْ بُلُوغِ عِلْمِ جَلالِها ، تَبارَکْتَ فى مَنازِ لِکَ الْعُلى  وَ تَقَدَّسْتَ فِى الاَّ لاءِ الَّتى أنتَ فیها.

یا أَهْلَ الْکِبریآءِ ، لا إِلهَ إِلاّ أنتَ الْکَبیرُ ، لِلْفَنآءِ خَلَقْتَنا وَ أَنتَ الْکآئِنُ  لِلْبَقآءِ ، فَلا تَفْنى و لا نَبْقى وَ أنتَ الَعالِمُ بِنا وَ نَحْنُ أَهْلُ الْغِرَّةِ   بِکَ وَ الْغَفْلَةِ عَنْ شأْنِکَ وَ أنتَ الَّذى لا تَغْفَلُ وَ لا تَأخُذُکَ سِنَةٌ وَ لا  نَوْمٌ ، بِحَقِّکَ یا سَیِّدى ، صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ  وَ أَجِرْنى مِنْ تَحْویلِ ما أنعَمْتَ بِهِ عَلَىَّ فِى الدّینِ وَ الدُّنیا ، یا کَریمُ.

پاک و منزّهى تو پروردگارا ، در حالى که در منزلت خود متکبّر هستى ، چنان مقام و منزلتى که دیده هاى ببیندگان از نیل به دانشِ جلال و عظمت تو واژگون و عقلها سرگشته اند. و در منازل والایت بلند مرتبه اى و در نعمت هایى که در آن قرار دارى پاک و بى آلایشى ، اى اهل کبریاء و بزرگ منشى ، معبودى بزرگ جز تو وجود ندارد ، ما را براى فنا و نابودى آفریدى و تو براى بقاء و پایبندگى هستى ، پستو نابود نمى شوى و ما پایدار نمى مانیم و تو به ما آگاهى و ما به تو فریفته شده و از مقام تو غفلت داریم و تو هیچگاه دچار غفلت نمى گردى و نه چرت تو را فرا مى گیرد و نه خواب ، اى سرور من ، به حقّ خویش بر محمّد و آل او درود فرست و مرا از تغییر نعمت هایى که در دین و دنیا به من ارزانى داشته اى ، در پناه خویش درآور ، اى بزرگوار.

منبع:کتاب فلاح السائل